کد خبر: ۵۶۵۷۹
۱۴۵۶ بازدید
۳۲ دیدگاه

کودک در دوراهی زبان ملی و زبان مادری +تصویر

۹۵/۱/۱۵
۲۰:۱۶

باسلام خدمت مخاطبان سایت صدای میانه

بحث زیر از سلسله مباحث میانه شناسی در سوپرگروه 700 نفره میانه شناسی به آدرس زیر می باشد که روز شنبه 14 فروردین ماه ساعت 22 انجام گرفت و مجدداً در اینجا ارائه می دهم:

لینک سوپرگروه میانه شناسی:

https://telegram.me/joinchat/BjVa9D51wuB03cHIldDtNw

 

باسلام و احترام محضر اعضای محترم گروه میانه شناسی

موضوع امشبمان کودک در دو راهی زبان مادری و زبان ملی  میباشد. پیش از بحث تاکید میکنم که به هیچ عنوان در زبان مادری ذهن خود را وارد بحث زبان ترکی نکنید. بلکه فارغ از هر زبانی، بحث خواهیم کرد.

ابتدا زبان مادری را تعریف میکنم:

عده ای از زبانشناسان، زبان مادر هر انسان را زبان مادری میدانند. عده ای زبان آغازین تکلم هر انسان را زبان مادری میدانند. عده ای زبان اصلی و مورد تسلط هر انسان را زبان مادری میدانند. در لغتنامه های فارسی چنین لغت و ترکیبی را بنده ندیده ام اما در انگلیسی اصطلاحاتی مانند First Language یا Mother Tongue و غیره متداول است. آنچه بنده در اینجا مورد نظرم هست زبان بومی و قومیتی است که برای ترکها (ولو در تهران باشند) میشود زبان ترکی و برای کردها (حتی در اروپا باشند) میشود زبان کردی.

آمار جالبی بدهم که از بین 6700 زبان و گویش فعلی جهان، 96% جمعیت جهان با 4% از زبانها صحبت میکنند و فقط 4% از جمعیت دنیا، با 96% از زبانهای دنیا صحبت میکنند. احتمالا مجبور شوید دوباره این اعداد ظاهرا مشابه را بازخوانی کنید!

در این جهان پهناور گاهی یک گویش کمتر از انگشتان دست، متکلم دارد. انقراض آن گویش بمثابه انقراض گونه ای از گیاهان یا حیوانات است چراکه خداوند خلق زبانها را جزو اعجازات خود دانسته است. لذا هرکسی با تفکر نژادپرستانه رضاشاهی در مقابل زبانها و گویشها با تفکر وحدت گرایی مقابله کند، انگار یکی از اعجازات و مخلوقات الهی را منقرض میکند.

و اما آنچه در کشور ما اتفاق می افتد محصول چیست؟ چرا خانواده های غیرفارس تلاش دارند فقط زبان فارسی را به فرزندشان آموزش دهند و این رفتار افراطی تا بدانجا پیش میرود که تلاش دارند هیچ اثری از زبان قومیتی در او رویت نشود؟

اوایل قرن اخیر یعنی از سال 1310 بدینسو با حاکم شدن رضاشاه و تفکرات افراطی پاکسازی نژادی و زبانی و چنبره زدن جاعلان ملی گرا مانند احمد کسروی یا محمود افشار بر دربار، فشار بر قومیتها افزایش یافت و با کوچ اجباری، ازدواج های اجباری، تحقیر و استهزا و غیره تلاش کردند اقوام را در ریلی قرار دهند که خود به خود همگی به سمت یک لباس، یک زبان و یک نژاد بروند غافل از آنکه زبان یک مقوله ذاتی برای انسانهاست نه اکتسابی. یعنی فرزندی که در یک جزیره از مادری زاده شود و مادرش حین فراغت، فوت کند و در آن جزیره فقط این کودک با قضا و قدر زنده بماند، باز القائات زبان مادری در زمان حاملگی در ذات او مستتر است.

پس از انقلاب اسلامی، بازماندگان ملی گراها و شوونیستها در فرهنگستان زبان فارسی، رادیو و تلویزیون و جراید و غیره به تلقین همین تفکرات افراطی تک زبانی و استهزای اقوام پرداختند و مخالفان این تفکر را با سیاست "برچسب زنی" به پان کردیسم یا پان ترکیسم متهم کردند تا بسیاری را وادار به سکوت کنند. در نهایت مجریان برنامه فتیله سربلند و سرفراز بر تلویزیون سرافراز ظاهر شده و صدای میانه بخاطر انتشار خبر فتیله فیلتر میشود!

در این نابسامانی، خانواده ها با برداشت غلط بجای تقویت زبان خود، به پنهان سازی آن و زدودن این لکه ننگ!! از فرزندان خود برمیخیزند و با کودک خود به زبانی دیگر صحبت میکنند تا:

زبان دوم را مسلط تر شود، بدون لهجه باشد، در جامعه و درس رشد کند، شهروند درجه یک شود، تحقیر و تمسخر نشود ... غافل از آنکه از لهجه غلیظ قومیتی پدر و مادر هرگز لهجه غلیظ تهرانی زاده نخواهد شد، فرزند به دیده تحقیر به قومیت والدین و خود والدین خواهد نگریست، صدها لغت جدید ترکی را با خود به فارسی خواهد برد، لهجه قومیتی اش تثبیت خواهد شد و کاهش نخواهد یافت، فرزند بین زبان والدین با خود و والدین با او متحیر و پرسشگر خواهد ماند، والدین احساسات عاطفی و خشم خود را با زبان دوم نخواهند توانست به فرزندشان انتقال دهند و سرآغاز بی هویتی و فاصله بین فرزند و والدین همانجا خواهد بود.

و اما چه کنیم؟

در این ارتباط یک وظیفه ای را حکومت اسلامی برعهده دارد و یک وظیفه ای را خانواده ها.

وظیفه خانواده ها این است که با نگاهی به گذشته و نوابغ قومیت خود و نگاهی به کارنامه دو دهه اخیر در تکلم به زبان غیرمادری، اولا این روش را کنار گذارند ثانیا خود زبان قومشان را یاد بگیرند و در فقدان مسئولیت پذیری دولتها، کار آموزش فرزندانشان را برعهده گیرند مثل قرآن و چرکه یاد گرفتن قدیمی ها.

حال وظیفه دولتها چیست؟

اگر در همسایگی خود، پاکستان و افغانستان را سمبل فقر فرهنگی و اوج خشونت بدانیم، این دو دارای 2 زبان ملی هستند. آنسوتر هندوستان دارای 24 زبان رسمی و محلی است. هیچکدام تجزیه نشده اند و با احترام به هم زندگی میکنند. ایران اسلامی که دارای پایگاه محکم الهی است باید با تفکرات ضدخدایی و مقابله کنندگان با اعجاز خدایی به نام قومیت و زبان برخورد کند و اجازه دهد هر قوم در کنار زبان ملی، نه همردیف با زبان ملی، زبانهای قومیتی را فراگیرند. زبان ملی فارسی زبان مادری تنها یک چهارم جمعیت ایران است و 75% از جمعیت ایران را اقوام ترک (30 میلیون نفر)، بلوچ (5 میلیون نفر)، عرب (1.5 میلیون نفر)، کرد (7 میلیون نفر)، گیلی و مازنی (8 میلیون نفر)، لر (5 میلیون نفر) و ... تشکیل می دهند. ادب حکم می کند که احترام 75% از جمعیت کشور را که زبان مادری شان زبان رسمی فارسی نیست به جا آورده شود و با تمسخرکنندگان قومیتها اعم از پوشش، آداب و رسوم، لهجه و غیره در هر سازمان و هر جایگاهی برخورد کند. همه باید باور کنند که هر مادری برای فرزندش زیباترین زن، هر زادگاهی برای مولودش زیباترین مکان و هر زبانی برای قومیتش، شیرینترین زبان است.

لذا آموزش زبان قومیتها را بعنوان یک ماده درسی در مقاطع تحصیلی مختلف بگنجانند. برای هر زبان یک پژوهشکده یا فرهنگستان متشکل از متخصصان ان زبان ایجاد کنند. برای این امر مهم باید بسترسازی شود از جمله پذیرش دانشجو در رشته های زبان و ادبیات قومیتها و تربیت چندساله کارشناسانی که قرار است به استخدام آموزش و پرورش درآیند و تدریس و تربیت دانش آموزان را عهده دار شوند. اگر همین امروز دولت تصویب کند که آموزش زبان قومیتها رسمیت یافت لااقل 10 سال زمان لازم است تا چنین طرحی اجرا شود چرا که سال بعد باید دانشجو پذیرش شود و 5 سال بعد از این باید این دانشجویان، معلمان زبان های محلی شوند که قطعا به حد کافی نخواهند بود و لازم است چندین سال چنین کارشناسانی تربیت شوند تا در تمامی مدارس تدریس زبان های محلی آغاز شود.

اگر این کارها را نکنیم، بحران بی هویتی دامن کشورمان را خواهد گرفت و آنگونه که دوست عزیزم رسولزاده بصورت عددی تحقیق کرده بودند، بحران بی هویتی با ضریب پیرسون منفی 193 هزارم، جوانان ما را بخاطر فاصله دادن از زبان مادری به بی هویتی سوق خواهد داد.

**********************

مطلب مرتبط:

مشروح نخستین جلسه مجازی میانه شناسی توسط مهندس نائبی

 

کانال تلگرامی صدای میانه اشتراک‌گذاری مستقیم این مطلب در تلگرام

نظر شما

۹۵/۵/۳۰ ۲۰:۱۶

Turky dili tak sogulu ehsasli dil olmaz
ozga dila gatsan adabiyat asiil olmaz
duzdi saraben yag bali chokdur
bashi guva disada sarab ardabil olmaz
yashasen ostad shahreyar

۹۵/۴/۱۹ ۲۱:۵۸

انسان گوزین دنیایا آچمادان اونجه چوخلی سوزلری واشارتلری و قایدالاری ، آنایا قان دامارلارینان باغلی اولاراق دشونمشدی ، بونا باخمیاراق که چوجوق بو عالمه ینی ایاق باساندا هله ده دانشابیلمری آما اوز آنا وآتاسنی دینله یر ، مراقلانیروسئوگی گوستریر بونالارین هپی سین انسانین یالنز ویالنز اوز آتا وآناسیندان اونجه هیچ کیمسه داها بلمز بوچوجوقلوق دنیاسی گچمیشلری کلتورین گله جک نسئلله ره دوئون وراراق حیاتن داوامندا محکم رول اینامشدی . پس ای اولکه داشلار ای داهی انسانلار، آلله هچ اوز دنیاسین یخان انسانلاری سئورمی ، گلین بو دنیامزی ائله آبادلاندراق که اوزگه شئونست ائلری قسقانسین وآجیقندان چاتلاسین .

۹۵/۴/۱۸ ۱۲:۱۴

بنام خدا - هر گنچینه فرهنگی (زبانهای مختلف )که مروزه به رایگان بدست مارسیده است حاصل تلاش هزاران ساله نیاکان وتکامل تک تک هجاها واصواتی است که اسرار زندگی انسانهای هر مرز بوم را در دل نهفته دارد که شاید آیندگان رمز وراز آنرا بگشایند روانیست با کوتاه بینی وتصورات غلط بااغراضهای ضد فطرت وانسانیت با نیات برهم زدن طراز های جمعیتی وقومیتی در کشور از تنوع وگنج فرهنگی خود چشم پوشی کنیم ومیراٍث وداشته های خود را سبک شمرده واز دست بدهیم که در آنصورت (بحران هویت )هیچ تضمینی نیست که نسلهای آینده به فارسی روی بیاوریم شاید هم مثل اقوام قاره افریقا به فرانس وبریتش و...

۹۵/۱/۲۴ ۲۲:۰۴

نه سخن از ترکی گفته ام نه سخن از خانه و بیرون بلکه کودک باید با مادر به زبان مادرش(زبان ذاتی) صحبت کند نه زبان غیرمادری (اکتسابی).

اگر اصرار دارید در مورد تهران صحبت کنید، بنده در تهران از کودکی با دختر خود ترکی صحبت کرده ام و همیشه در زبان انگلیسی و فارسی نمره نخست کلاس هایش بوده است که کارنامه اخیرش را ارائه می دهم که رتبه نخست کلاس و مدرسه و رتبه زیر هزار کشوری شده است و همیشه معلمانش تاکید کرده اند که هوش زبان این دختر خوب است:

۹۵/۱/۲۴ ۱۵:۱۰

استاد به نظر من این موضوع در مناطق ترک نشین درست است اما در تهران نمی شه که با بچه ترکی صحبت کرد. می دونید دچار چه تزلزلی میشه؟ دقیقا برعکس مناطق آذربایجان میشه توی خونه ترکی بیرون فارسی. اینجام دوگانگی میشه.

۹۵/۱/۲۱ ۰۷:۳۹

جالب است که هیچ منعی برای آموزش انگلیسی به کودکان پیش دبستانی که هنوز زبان رسمی و زبان مادریشان را یادنگرفته اند دیده نمی شود!؟

۹۵/۱/۱۹ ۱۰:۴۴

بحث ما دوگانگی کودک در منزل است نه زبان ملی و بین المللی. در بحث انتخاب بهترین زبان ملی میتوان این بحث را کرد.

۹۵/۱/۱۹ ۱۰:۴۳

عیب از نقاش میکنی؟ هش دار!

یعنی خداوند نمیتوانست همه انسانها را یکدست سفید، هم خلق، هم هوش، همزبان، همدل بیافریند؟ کوهها همگی مشابه، درختان هم قد، رودها هم حجم باشند؟ خداوند این اختلاف ها را دلیلی بر قدرت اعجاز و خلقت خود دانسته که یکی از این اعجازها همان تنوع و تکثر است. با چند عضو محدود به نام صورت، ابرو، چشم، دهان، مو و گوش 7 میلیارد انسان آفریده که حتی 2 نفر هم دقیقا عین هم نیستند و شاید فقط مشابهند. اختلاف زبانها نیز از قدرتها و زیبایی های الهی است و انسانها برای ارتباط باید راهی پیدا کنند.

۹۵/۱/۱۹ ۰۹:۵۱

البته تعصبی به فارسی ندارم و اونو یک زبان ضعیف میدونم. ای کاش زبان اصلیمون انگلیسی بود تا با دنیا براحتی رابطه داشتیم.

۹۵/۱/۱۹ ۰۹:۵۰

شما اسمشو بذار تفکر رضاخانی ولی به نظر من اگه همه یک زبان مشترک داشتند خیلی عالی بود. من خودم عید رفتم لرستان واقعا مشکل داشتم. حرفشان را نمیفهمیدم.

۹۵/۱/۱۸ ۲۲:۱۵

بله! وقتی مادری در اوج عصبانیت به فکر جمله بندی زبان دوم نیست ناخودآگاه و غریزی به فرزندش می گوید: ویرغینین ویریلسین! آللاه سنی ...، اؤله سن و ...

کودک آن دیده تحقیری که به پدر و مادر و زبان پدر و مادرش داشت، تثبیت و تایید می گردد!

۹۵/۱/۱۸ ۲۲:۱۳

تأسفله منده بیلیجی ـ ائدیجی آز گؤرموشم

۹۵/۱/۱۸ ۱۹:۴۸

نایبی جنابلاری
بو یایدیغینیز سؤزه گؤره اؤز آلقیشلاریمی سیزه بیلدیریرم آمما بو چوخ آذربایجان یازیچیلاری تانیمیشام و گؤرموشم که اؤز بالالاری و نوه لریله فارسجا دانیشیبلار. سیزی بیلمیرم.

۹۵/۱/۱۸ ۱۸:۴۳

به خدا بعضی موقع ها از این که می بینم تو میانه طرف با بچش فارسی حرف می زنه کم مونده گریه کنم.

۹۵/۱/۱۸ ۱۴:۲۲

نهایت خیانت به زبان مادری اینه که کلمات رکیک و نفرین را به ترکی بگیم و خاطره کودک از زبان وحشی مادر وحشی تر بشه

۹۵/۱/۱۸ ۱۴:۲۰

نمیدونم چه جوی افتاده طرف خودش فارسی را به زور صحبت میکنه بچه شم فارسی صحبت میکنه معلومه چی درمیاد.

۹۵/۱/۱۸ ۱۳:۱۳

به نظر من که اگه والدین با فرزند خود به زبان خودشان صحبت نکنند مغز فرزندشان شاید از نظر درسی عادی باشد ولی از نظر اجتماعی عقب مانده می شود دانشمندان اروپایی این عقب ماندگی رو سه سال می دونن.

۹۵/۱/۱۸ ۱۱:۰۱

 شما آسانترین راه و بی نتیجه ترین راه را اتخاذ کرده اید. هم خودتان را آواره کرده ابد هم کودکتان را. نتیجه این بذر شما چند سال بعد مشخص میشود.

۹۵/۱/۱۸ ۱۰:۵۷

مشکل اینه که فرهنگی ها ی ماهم زیاده خواهن و طمع کار. اگه یه بار بهشون امتیاز بدن دنبال فتح سنگر بعدی هستن. پس همون بهتر که ا ز ابتدا جلوشون وایسن. تو هند ملت ئنبال فتوحات نیستن. فرق ملت رو هم با هم باید دید

۹۵/۱/۱۸ ۱۰:۵۵

اتفاقا بحث داخل خانه هست. داخل خانه و خانواده، فرقی نمیکند که آذربایجان باشد یا تهران یا آمریکا. انسان در کودکی از چنان استعداد فراگیری زبان برخوردار است که اگر همزمان در خانه، مهدکودک، تلویزیون و بیرون 4 زبان مختلف بشنود هر 4 تا زبان را یاد میگیرد و نه تنها قاطی نمیکند بلکه هوش قیاسی و تطبیقی اش بالاتر و عمر مغزش بالاتر میرود.

اخبار روز