کد خبر: ۹۱۹۰۹
۱۸۴۸ بازدید
۲ دیدگاه

علت زلزله میانه-سراب چه بود و آیا مستعد زلزله های شدیدتری است؟ +تصاویر

۹۸/۸/۲۰
۲۱:۴۱

 

مهدی مستفید-کارشناسی ارشد زمین شناسی

عکس شماره ۱

عکس شماره ۲

مرکز ملی  پایش ماهواه ای زمین با  انتشار تصویر توزیع لرزه ای زلزله بزقوش (عکس شماره 1)و اعلام جابجایی 10 سانتی متری گسل جنوبی بزقوش  اولین تحلیل رسمی را از چرایی زلزله  5.9 ریشتری بامداد 17 آبان 98بزقوش ارائه داد. در ذیل به تحلیل زلزله اخیر و استعداد آتی لرزه خیزی شهرستان سراب می پردازیم.

تصویر شماره یک نشانگر تمرکز فراوانی لرزه ها در منطقه ای است که در جدید ترین زون بندی تکتونیکی منطقه (توسط دکتر محمد فریدی 1396)(عکس شماره 2)گسل جنوبی بزقوش نام گرفته است. در تقسیم بندی جدید دکتر فریدی نظر قبلی (دکتر امینی آذر1371)در خصوص گسل بزرگ جنوب بزقوش که بناروان نام گرفته بود تا حدودی تعدیل و گسل مزبور  به دو گسل مجزا تفکیک شده و گسل های جدید مهم دیگری نیز در محل شناسایی شده اند.

تمرکز غالب لرزش ها بر محدوده گسل جنوب بزقوش بخصوص  قسمتهای شرقی و مرکزی آن، منشاء زلزله اخیر را این گسل  معرفی می کند . بر اساس تحقیقات لرزه شناسی ارائه شده (توحید ملک زاده 1398)حداکثر توان این گسل Mw=7) ( تخمین زده می شود که  عملکرد 5.9 و پس لرزه های نسبتا زیاد آن نشانگر تخلیه نسبی انرژی گسل بخصوص در مناطق شرقی آن است. 

دلیل اظهار نظر افرادی همچون دکتر زارع درخصوص احتمال لرزش بزرگ مقیاس در ساعات و روزهای آتی را که روز پنجشنبه عنوان  شد و بر اضطراب ساکنین مناطق زلزله زده افزود را هم  در جانمایی غیر دقیق  لرزش اصلی می توان  رد یابی کرد.

مرکز تخریب و تمرکز پس لرزه ها نشانگر آن است که مرکز لرزش اصلی بایستی در حدود حلمسی(یلیمسی) _ ورنکش باشد نه شمال ترک!! اشتباهی که در زلزله کرمانشاه هم رخ داد و ازگنه مرکز زلزله سرپل ذهاب اعلام شد.!! در صورت پراکندگی لرزش ها به محدوده هایی که فریدی آنها را گسل بناروان توصیف کرده است  الحاق دو گسل بر هم مسجل و انتظار لرزش بزرگ مقیاس تر که زارع  اظهار کرده بود محتمل تر می گردید. با این وجود با توجه به توالی لرزش ها انتظار می رود پس لرزه ها در مقیاس خفیف تا مدتی  نسبتا زیاد ادامه داشته باشد(همانند مدل اهر – ورزقان)  

تحقیقات  جدید فریدی که مدل لرزش  اخیر تصدیقی بر صحت آن است از گسل شالقون- آغمیون  سخن می گوید که قبل از او کمتر به آن پرداخته شده است. و می توان آن را یافته جدید تکتونیکی فریدی دانست.

گسلی به طول  حدود 100 کیلومتر که از چند کیلومتری شهر سراب گذر کرده و بر  شالقون- آغمیون و چند روستای دیگر منطبق است و به نام گسل آغمیون نامگذاری شده است. به نظر می رسد فعالیت آتی این گسل  که بر اساس نظر آمار و احتمالاتی  کارشناسان (حسین یار 1398)حداقل می توان 6تا 8 سال فرصت برای عملکردش در نظر گرفت، مخرب ترین لرزشی خواهد بود که شهرستان سراب را تهدید خواهد کرد.

هر چند قطعیتی برای وقوع این رخداد در حداقل زمان مورد انتظار(6 تا 8 سال) وجود ندارد و ممکن است رخداد آن چند دهه نیز به تاخیر بیافتد ولی اقدامات تامینی آن باید سریعا آغاز شود .

پیشنهاد می شود:

1- گسل مذکور دقیقا مطالعه شود و حریم  آن برای احتراز از احداث  تاسیسات زیر ساختی  دقیقا مشخص شود.

2- حریم گسل  بخصوص  درمناطق روستایی منطبق بر آن  آزادسازی شوند

3-توجه به سهمیه فضای سبز محلات  و ایجاد فضاهای باز  در غالب فضای سبز برای محله ها  در شهرها و حتی روستاها جهت توقف و اسکان اضطراری در شرایط بحرانی  و تسهیل مدیریت مسئله

4-باز سازی مناطق آسیب دیده فعلی جدی گرفته شود و در یک عزم عمومی با کمک گیری از اعتبارات دولتی و  پتانسیل خیرین سرابی  سراسر کشور نهضت برچیدن اماکن کاهگلی و نامقاوم در عرض چند سال با جدیت  دنبال شود تا در حادثه احتمالی بعدی  شاهد تلفات جدی نباشم

5- سخت گیری و برخورد شدید انتظامی و قضایی  با مهندسین ناظر و پیمانکاران متخلف از اصول ایمنی  ونظامات ساخت و ساز  صورت گیرد  تا  شاهد افزایش مقاومت و اعتماد مردمی به سازه های مهندسی ساز باشیم

امید است مسئولین محلی و کشوری  در گام دوم انقلاب، اصل 31 قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران را سرلوحه عمل خویش قرار دهند و همه احتمام خویش را برای ایجاد مسکن امن  برای همه ایرانیان  به کار بندند تا شاهد بی خانمانی هیچ هم وطنی در اثر زلزله های زیر 7 ریشتر نباشیم

پاورقی:

محمد فریدی،محقق برجسته زمین شناسی تکتونیک  و رئیس سابق سازمان زمین شناسی شمالغرب کشور

- امینی آذر و بهروزی،تهیه کنندگان نقشه زمین شناسی 1:100000 سراب

- دکتر توحید ملک زاده استاد ژئوفیزیک و لرزه شناسی دانشگاه آزاد اورمیه

-دکتر زارع، استاد پژوهشگاه بین المللی زلزله شنایی

- دکتر غلامرضا حسین یار –دکتری زمین شناسی و کارشناس سازمان زمین شناسی   

وطن سسی

کانال تلگرامی صدای میانه اشتراک‌گذاری مستقیم این مطلب در تلگرام

نظر شما

اخبار روز