کد خبر: ۸۲۴۱۱
۲۰۳۷ بازدید
۲۶ دیدگاه (۱۴ تایید شده)

مروری بر عملیات آزادسازی خرمشهر /دلایل ادامه جنگ بعد از پیروزی؟ +تصاویر

۱۳۹۷/۳/۳
۰۰:۲۶

سلام دوستان ،امروز 3 خرداد سال روز آزادسازی خرمشهر در دوران دفاع مقدس بود به دلیل اینکه خود ستایی نشود قصد مزاحمت نداشتم ولی با اصرار جمعی از دوستان جهت اگاهی  نسل  وجوانان بعد ان دوران سخت از نحوه ازاد سازی خرمشهر  اینجانب افتخار داشتم که به عنوان شخصی از فاتحان خرمشهر که در مرکز حفظ اثار دفاع مقدس به ثبت رسیده حقایق وناگفته هایی از جعبه سیاه جنگ بویژه آزاد سازی خرمشهر را تا انجایی که ذهنم یاری می کند برایتان بازگو کنم .

جوانان امروز ما باید این را بدانند که جمهوری اسلامی ایران با توجه به توان و امکانات در دوران دفاع مقدس هر سال توان یک عملیات بزرگ و چند عملیات کوچک و ایزایی را داشت.

به عنوان نیروهای اذربایجان قبل از تشکیل تیپ ولشکر عاشورا در قالب تیپ نجف اشرف با نیروهای اصفهان به طور مشترک در قالب تیپ نجف اشرف که ان زمان اقا مهدی باکری نیز قایم مقام تیپ نجف اشرف بود ،بطور مشترک می جنگیدیم .

با این مقدمه کوتاه به عرض برسانم در اوایل فروردین سال 1361 بود یک عملیات بزرگ بنام فتح المبین با رمز یا زهرا(س) انجام داده بودیم و افتخار حضور در ان عملیات را نیز داشتم در عملیات پیروزمندانه علاوه بر تلفات سنگین به دشمن عراقی برای اولین بار بیش از 20000  اسیر از دشمن گرفته شد که در موقع مناسب عظمت وچگونگی این عملیات را شرح خواهم داد، ولی الان به مناسبت 3 خرداد بیشتر عملیات بیت المقدس که منجر به ازاد سازی خرمشهر گردید را برایتان می نویسم .

این عملیات غرورآفرین که امام خمینی عزیز در دیدار رزمندگان و فرماندهان فاتح خرمشهر فرمودند: "خرمشهر را خدا ازاد کرد و من دست بازوی رزمندگان  اسلام را می بوسم"

عملیات بیت المقدس در جنوب کشور در استان خوزستان در غرب رود کارون با رمز یا علی ابن طالب (ع) در 10 اردیبهشت سال 1361 شروع و تا 3 خرداد 1361 به مدت 24 روز طول کشید تا شهرهای خرمشهر و هویزه و جاده اهواز خرمشهر و خارج کردن شهرهای اهواز ،حمیدیه و سوسنگرد و جاده اهواز ابادان از برد توپخانه دشمن ادامه پیدا کرد ،تامین مرز بین الملی و منطقه ازاد شده در این عملیات از دست دشمن 5038 کیلومتر مربع بود. 

عراق با تداوم اشغال خرمشهر می کوشید اخرین ومهمترین اهرم فشار خود را برای واداشتن ایران به شرکت ازموضع ضعف در مذاکرات صلح حفظ کند. متقابلا ازاد سازی این شهر می توانست نماد تحمیل اراده جمهو ی اسلامی ایران بر متجاوز اثبات برتری اش در جنگ باشد .

با توجه به اهمیت این منطقه در تعیین سرنوشت جنگ عملیات بیت المقدس را سپاه وارتش طراحی و اجرا کردند ،این عملیات ترکیبی از عملیات اصلی وپشتیبانی بود.

عملیات پشتیبانی را یک قرارگاه به نام فجر مرکب از یگانهای سپاه و ارتش که از عملیات فتح المبین در منطقه مانده بود ،در فکه انجام داد  و ضمن عقب راندن دشمن به سمت مرز حدود 2000 اسیر گرفت.

این قرارگاه در آخرین مرحله از عملیات اصلی نیز بکار گرفته شد اما در منطقه عملیات اصلی در مرحله اول جاده اصلی  اهواز خرمشهر از کیلومتر 68 تا 103 تصرف وتثبیت گردید و کلیه رخنه ها ترمیم شد.

در مرحله دوم ضمن آزاد سازی مسافت بیشتری از این جاده پیش روی به سمت مرز در محدوده  ایستگاه حسینیه اغاز شد و با این پیش روی مرکز ثقل قوای دشمن به دست نیروهای خودی افتاد که بر اثر آن عراق از سویی عقبه لشکر های خود در جوفیر در معرض تهدید می دید و از سوی دیگر در مورد حفظ دومین شهر بزرگ بصره احساس نگرانی می کرد.

ضمن آنکه با رسیدن نیروها به مرز تامین عقبه نیروهای دشمن در خرمشهر نیز به خطر افتاد، از این رو عراق هراسان از تکرار عملیات فتح المبین از منطقه وسیعی شامل پادگان حمید ،هویزه و جوفیر عقب نشینی کرد و دو لشکر خود را عقب کشید تا انها را از انهدام برهاند و در عین حال برای پدافند بصره از آنها استفاده کند.

در مرحله سوم تهاجم برای آزادی خرمشهر اغاز شد، اما هوشیاری و تمرکز نیروهای دشمن در خطوط پدافندی موجب شد ماموریت نیروهای خودی به انجام نرسد. 

در مرحله چهارم که قرارگاه فجر نیز در کنار سه قرارگاه قدس، فتح و نصر وارد عملیات شده بود، انسداد جاده خرمشهر و تامین نهر عرایض وپل نو موجب گردید که نیروهای عراقی تسلیم شوند و درنتیجه بعد از 24 روز جنگ جانانه و گاهی تن به تن و گاهی تن به تانگ در ساعت 11 صبح 3 خرداد سال 1361 خرمشهر آزاد شد.

در این عملیات تاریخی اغلب اهداف موردنظر تحقق یافت واز جمله 180 کیلومتر از خطوط مرزی تامین گردید و هر چند بخشی از شلمچه وطاءیه در اشغال دشمن باقی ماند و در این عملیات استعداد قوای دشمن حدودا 150 هزار نفر بود که 8 لشکر و 12 تیپ مستقل عراق از 50 الی 80 درصد متلاشی شد و 20 فروند هواپیمای جنگی وهلیکوپتر حدود 30 قبضه توپ سنگین و 150 تانک دشمن منهدم و حدود 30 قبضه توپ سنگین و50 دستگاه تانک و نفربر و مقدار بیشمار سلاح جنگی وخوردو نظامی و16000 کشته ومجروح واز همه مهمتر  19000 نفر اسیر گرفته شد

خوب است دوستان وجوانان عزیز این را بدانند .در طول ۸ سال دفاع مقدس جمعا حدود ۷۳ هزار نفر اسیر از ۲۰ کشور  مختلف در عراق گرفته شده بود که آن دوران بنا به دستور  وحمایت های مستقیم امریکا ومتحدانش به یاری کمک عراق امده بودند وحدود ۵۵ درصد اسرای جنگ تحمیلی را در این دو عملیات یعنی فتح المبین و بیت المقدس همان ازاد سازی خرمشهر گرفته شده بود .

جمع اسرای این دوعملیات بیش از ۴۰ هزار نفر سیاه و سفید از نژاد ها و کشورهای مختلف بود ،از معجزه های این عملیات فقط به دو مورد ان اشاره می شود؛ صدام لعنت اله علیه گفته بود :اگر رزمندگان ایران بتوانند خرمشهر را  آزاد کنند ،من کلید دومین شهر بزرگ عراق ( بصره ) را دو دستی تقدیم رزمندگان اسلام می کنم.

تمام فرماندهان عراقی که بعد از آزاد سازی خرمشهر سالم مانده بودند اکثرا به دلیل عدم توانایی در حفظ خرمشهر توسط صدام اعدام شدند.

 دومین معجزه هم در این عملیات بعد از پایان عملیات و جنگ تن به تن در ازاد سازی خرمشهر ۱۹۰۰۰ هزار اسیر جنگی را تفکیک وخلع سلاح، حفظ ونگهداری، پذیرایی ،نقل و انتقال، تامین ،ترابری و محل اسکان آنها یک داستان  مفصل است که در وقت مناسب وفرصت دیگر اگر عمری باقی ماند به ان نیز می پردازم .

در آخر  به یک سوال مهم جوانان و نسل امروز که چرا جنگ را بعد از ازاد سازی خرمشهر ادامه دادید ؟ و یا  چرا جنگ را همانجا خاتمه ندادید ؟ پاسخ می دهم

دوستان به طور خلاصه به صورت علمی وفنی مهندسی ونظامی  به ۹ دلیل  برای ادامه جنگ  پس از ازاد سازی خرمشهر اشاره می کنم که نسل های امروزی و ایندگان بدانند و در تاریخ ثبت شود.

سالها بعد از عملیات بزرگ آزادسازی خرمشهر این پرسش در تاریخ حوزه دفاع مقدس پیش آمد که آیا امکان نداشت جنگ تحمیلی در مدت زمان کوتاه تری خاتمه یابد .

به عبارت دیگر در بعضی از زمان ها که موازنه نظامی وسیاسی به نفع ایران بود ،چرا دولت ایران اقدام به پایان دادن جنگ نکرد ؟

اگر صلح را مجموعه ای از اتش بس وعقب نشینی و تعیین متجاوز و تامین خسارت های وارده وچند عامل دیگر بدانیم، باید بگوییم که در آن زمان (پس از فتح خرمشهر) هیچ گونه پیشنهاد صلح از طرف هیج کس ارایه نشد و شورای امنیت و دیگران تنها (اتش بس) و در واقع حالت نه جنگ و نه صلح را توصیه می کردند و در آن زمان طرحی که متضمن صلح واقعی باشد و شناسایی متجاوز و پرداخت غرامت را نیز شامل شده و تضمین برای عدم تعرض مجدد داشته باشد وجود نداشت و پیشنهاد های ارایه شده تنها در حد اتش بس و مذاکره طرفین بود .

این امر با توجه به پشتیبانی یک طرفه و اشکار دولت های بزرگ و نهادهای بین المللی از عراق هیچ گاه نمی توانست شرایط ایران را برای یک صلح واقعی وپایدار و شرافتمندانه محقق سازد و به این ترتیب ایران دلایل منطقی وعقلانی برای ادامه جنگ داشت .

ذیلا دلایل ادامه جنگ خدمتتان ارائه می شود  :

۱ .شرایط ایران برای صلح ( شناسایی وتنبیه متجاوز وپرداخت غرامت از سوی عراق

۲ .مرزهای ایران تامین نداشت و نقاطی در شلمچه . ،طلائیه فکه و قصر شیرین در اشغال عراق بود ونیز شهرهای سومار ، نفت شهر و مهران عملا در اشغال دشمن بودند و امکان ازاد سازی این نقاط از راه مذکور غیر معقول به نظر می رسید  وراهی جز ادامه جنگ وجود نداشت

۳ .درحالی که نیروهای خودی پیروزی های زیادی کسب می کردند  و توقف جنگ چانه زنی در پشت میزهای مذاکره برای آزاد سازی نقاط مرزی ازاد شده صحیح نبود .

۴ .شهرهای ازاد شده همچون خرمشهر به علت حضور دشمن در شلمچه همچنان در تهدید بود . 

۵ .توانایی کمی ارتش عراق ترمیم شده وبا کمک های همه جانبه دولت های بزرگ افزایش هم یافته بود .

۶ .تنها چیزی که ارتش عراق از دست داده بود ‌.روحیه بود .که با توجه به روحیه فرماندهی ان ( شخص صدام ) این مسئله نیز پس از مدتی قابل ترمیم بود .

۷ .در حالی که نیروهای جمهوری اسلامی در نوار پیروزی قرار داشتند ،اتش بس و صلح ناپایدار در هنگام قدرت و دادن فرصت مجدد به عراق زیان هایی به بار می اورد ،اگر آان روز جنگ متوقف می شد و تجربه ای چون مذاکرات سوریه و اسرائیل برسر ارتفاعات جولان فراروی ما قرار می گرفت و ما ناچار می شدیم بر سر سایر مناطق تحت اشغال پشت میز مذاکره با عراق چانه زنی بی حاصل کنیم ،امروز جامعه  بویژه جوانان و نسل های اینده  مسئولان وفرماندهان وقت را  شماتت می کرد .

۸ .عراق در نظر داشت با برگزاری اجلاس سران جنبش غیر متعهد در بغداد وکسب ریاست دوره ای این جنبش برای تحقق خواسته های نامشروع خود به ایران فشار اورد، ولی ایران با حمله به داخل خاک عراق در عملیات رمضان این امتیاز مهم وحیاتی را از عراق گرفت . 

۹ . به همین منظوردر ۲۰ خرداد ۱۳۶۱ جلساتی در حضور امام خمینی ره در جماران با حضور فرماندهان تشکیل شد و موضوع به شورا گذاشته شد . از نظر نظامیان شرکت کننده در ان جلسه پدافند با توقف روی خط مرزی وجود نداشت ،زیرا در اغلب نقاط مرزی هیچ گونه مانع طبیعی وجود نداشت وایجاد استحکامات جدید نیز یک سال به طول می انجامید  وطی این مدت احتمال حمله مجدد عراق جدی بود ومهم تراین که با تکیه براصل  متعارف نظامی تعقیب دشمن هرگونه توقف پس از فتح خرمشهر یک حرکت غیر اصولی بود .

به همین دلیل امام خمینی (ره) پس از تردید اولیه در مورد تداوم جنگ در خاک عراق با استماع دلایل نظامیان و فرماندهان عالرتبه ارتش وسپاه  و نا امیدی از پذیرش شرایط ایران توسط دولت عراق با ادامه جنگ و ورود نیروها ورزمندگان اسلام به حاک عراق موافقت کردند .

این دلایل نه گانه مختصر جواب در خصوص سوال مطرح شده بود که خدمت عزیزان  داده شد.

در خاتمه  جا دارد یادی کنیم از تمامی شهدا عزیز ،جانبازان ،آزادگان و رزمندگان گمنام و خانواده های محترم انها درود وصلوات بفرستیم به روح پاک شهدای راه اسلام و قران و جنگ تحمیلی  وهمچنین یادی کنم از همسنگر بسیار عزیز  ارتشی جناب سرهنگ رفیع غفاری اچاچلویی معرف به شکارچی تانک که دراین دو عملیات نقش او بی نظیر بود .

بنده از چند قدمی شکار تانک های او را با با موشک های هدایت شونده می دیدم ،خدا طول عمر وسلامت بدارد که ایشان الان در شیراز دوران بازنشستگی خود را سپری می کند .

از اینکه اطاله وقت و کلام شد ،پیشاپیش معذرت خواسته و از اینکه در این فضا امکان تشریح طرح مانور حمله رزمندگان از روی نقشه های نظامی مقدور نیست ،پوزش می طلبم .

انشالله موفق وکامیاب باشید ،بدرود .

آذربایجان شرقی ،میانه - رضا جلوداری

کانال تلگرامی صدای میانه اشتراک‌گذاری مستقیم این مطلب در تلگرام

نظر شما

۹۷/۳/۴ ۱۵:۳۳

سلام .دلیل اینکه ما چرا خسارت ۸ سال جنگ را از عراق نمی گیرم با توجه به اینکه کشور عراق در سازمان ملل نیز محکوم به پرداخت شده است ؟ به دلیل اینکه ما با ان رژیمی جنگ کردیم که صدام حاکم ان بود .رژیم متلاشی شد به جای ان یک حکومتی ایجاد شد که همسو با ایران وضمنا اینکه نتوستیم خسارات ۸ سال را بگیریم بلکه کمک هم کردیم تا حکومتی که جایگزین حکومت بعثی صدام پا بگیرد ودلیل عمده اش اینکه چرا می خواهیم حکومت فعلی که همسو با ماست .وجود حرمین شریفین بویژه اقا اماحسین ع ویارانش واول امام شیعیان علی ع که همه چیز ما وحتی جان ما فدای حسین وعلی هست . بازسازی وتوسعه بارگاه ملکوتی اماحسین وابوالفظل وحرم مطهر امام عالی ع وحتی نیروگاه های کربلا ونجف را ایران بعداز جنگ توسعه وبازسازی کرد

۹۷/۳/۳ ۱۳:۳۳

عده ای هم استفاده کردند

۹۷/۳/۳ ۱۲:۳۹

اگر ارتش پل پشتیبانی عراق روی اروند رو نمی زد. این عملیات پیروز نمی شد...

۹۷/۳/۳ ۱۱:۲۲

شهید مصطفی چمران:
وقتی شیپور جنگ نواخته شود فرق بین مرد و نامرد، تشخیص داده میشود

۹۷/۳/۳ ۰۹:۲۲

زیاده خواهی ها کم و گذشتها همیشه افزون گردد: عده ای به نان ونوا رسیدند

۹۷/۳/۳ ۰۹:۱۹

تاريخ اسلام، سرشار از سرگذشت دلاور مرداني است كه سراسر زندگي‌شان، نشان از ايثارگري و جانبازي دارد. يكي از اين مردان بزرگ، «زيد» است كه سال‌ها قبل از آن كه نشاني از جانبازي در پيكر خود داشته باشد، خبر آن را از پيامبر صلي الله عليه و آله شنيد. پيامبر اكرم صلي الله عليه و آله روزي در حق او فرمود: «زيد مردي است از مردان امت من كه يكي از دست‌هايش را در راه خدا هديه خواهد كرد و آن دست بر او به سوي بهشت سبقت مي‌گيرد و زودتر از خودش وارد بهشت ميشود و سرانجام خود او نيز در بهشت به دستش ملحق خواهد شد».

۹۷/۳/۳ ۰۹:۱۸

در كشاكش نبرد و جهاد، در هنگامي كه آتش و گلوله بيداد ميكرد و مردانگي و غيرت در جبهه‌هاي جنگ معنا مي‌يافت، و در روزهايي كه آسمان از خون گلگون شهيدان به سرخي ميزد، سلسله دار انقلاب و امام دلها فرمود: جانبازان، رهبران نهضت اند.

۹۷/۳/۳ ۰۹:۱۷

جانباز كسي است كه در راه كيان و شرف و دين به دفاع مي‌پردازد و علي‌رغم كوشش‌هايش در حفظ جان، به اراده الهي بخشي از پيكر خويش را از دست داده و به دوست مي‌دهد

۹۷/۳/۳ ۰۹:۱۶

باید در حق مردم نباید ظلم کنیم؟؟؟؟؟؟؟

۹۷/۳/۳ ۰۹:۱۴

عده ای خوب سواستفاده کردند وبا منت گذاشتن سرمان رفتند جبه وجنگ: اتفاقا جوانان الان هم با شور واشتیاق مثل مدافع حم در خط اول هستند

۹۷/۳/۳ ۰۸:۳۹

سردار ، ایثار و مجاهدت های شما و تمامی رزمندگان شایسته تقدیر است . اما به نظرتان چرا خسارت جنگ 8 ساله را از عراق مطالبه نمی کنیم ؟ و عملأ این قضیه به فراموشی سپرده شده است .

۹۷/۳/۳ ۰۴:۲۹

حدا قوت سردار .عالی بود خدا شما یادگاران جنگ را حفظ بفرمایید امین

۹۷/۳/۳ ۰۱:۳۵

سلام بر رزمندگان اسلام و آنهایی که صادقانه و بدون هیچ چشم داشتی جان دادند و خون دادند تا این کشور رو از گزند دشمنان حفظ کنن در جایی که حضرت امام ر ض میفرماید من بر بازوی رزمندگان بوسه میزنم دیگر جایی برای برای ارایه نظر برا ماها نمیماند سردار عزیز حاج رصا فقط میتوانم بگویم که رزمندگان در آخرت با امام حسبن ع مشهور خواهند بود . خدا قوت سردار و رزمندگان

۹۷/۳/۳ ۰۱:۳۳

خدانگهدارت گریه ام گرفت شهدا چه نکردند ماخیلی عقب ماندیم جانبازان عزیزماین مهندس عزیز قلم رابکار بانداز فردادیراست

اخبار روز